MC MEDIA NETWORK

Η ακτινογραφία του προϋπολογισμού και η πολιτική ατζέντα

Ο προϋπολογισμός του 2022, η εξέταση του οποίου ξεκίνησε στην κοινοβουλευτική επιτροπή Οικονομικών είναι ένας προϋπολογισμός που επιδιώκει να σηματοδοτήσει την έξοδο από την οικονομική κρίση της πανδημίας και την είσοδο στη φάση της ανάπτυξης.

Ταυτόχρονα είναι ένας προϋπολογισμός και με προεκλογικά χαρακτηριστικά. Αν πράγματι οι ψηφοφόροι ψηφίζουν με βασικό κριτήριο την κατάσταση του πορτοφολιού τους, το πως θα εξελιχθεί το 2022 είναι κρίσιμο για τις επιλογές τους στις κάλπες των προεδρικών εκλογών του 2023.

- Advertisement -

Ο προϋπολογισμός και το Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2022 – 2024 αποτελεί και ένα όχημα για να αλλάξει και το αφήγημα για την πορεία της κυπριακής οικονομίας.

«Βασική προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι η επαναδραστηριοποίηση και ανάπτυξη της οικονομίας. Όραμα η μετατροπή της Κύπρου σε αειφόρο επιχειρηματικό και εμπορικό κέντρο της Ευρώπης», αναφέρει  η παρουσίαση που υπέβαλε στα μέλη της  κοινοβουλευτικής επιτροπής Οικονομικών ο υπουργός Οικονομικών, Κωνσταντίνος Πετρίδης.

Τα δεδομένα

Οι αριθμοί δείχνουν ότι πράγματι η οικονομία ανακάμπτει με ισχυρό ρυθμό:

-Το 2021 θα είναι μια χρονιά με θετικό ρυθμό ανάπτυξης, με πρόβλεψη για μεγέθυνση 5,5% επίδοση που «κλείνει» την ύφεση του 2020. Σημειώνεται ότι η κυπριακή οικονομία κατά το 1ο εξάμηνο του 2021 κατέγραψε θετικό ρυθμό ανάπτυξης της τάξης του 4,8%. Ο ρυθμός ανάπτυξης για το 2021 προβλέπεται υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.

-Το ποσοστό της ανεργίας όσο και το δημόσιο χρέος μειώθηκαν το 2021 και αναμένεται να συνεχίσουν την πτωτική πορεία τους και την επόμενη τριετία. Το ποσοστό της ανεργία εκτιμάται για το 2021 σε 7,5%, το 2022 σε 6,7%, το 2023 σε 6% και το 2024 το 5,5%. Η πορεία της ανεργίας ανοίγει και το δρόμο για την καθιέρωση εθνικού κατώτατου μισθού και στην Κύπρο. Την επόμενη εβδομάδα θα συνεδριάσει και το Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα, παρουσία των υπουργών Οικονομίας και Εργασίας, στην οποία θα παρουσιαστεί επίσημα η σχετική μελέτη του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας.

-Παρά τις θετικές οικονομικές εξελίξεις στην οικονομική δραστηριότητα, το ελλειμματικό δημοσιονομικό ισοζύγιο 2020-21 ήταν απόρροια αυξημένων δαπανών στο πλαίσιο των μέτρων αντιμετώπισης των επιπτώσεων της πανδημίας. Για το 2021 προβλέπεται έλλειμμα 5% (3% πρωτογενές έλλειμμα), για το 2022 1,1% (πρωτογενές πλεόνασμα 0,7%) και το 2023 στο 0,5% (πρωτογενές πλεόνασμα 1%).

Τα παραπάνω δεν ικανοποιούν τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Το ΑΚΕΛ ασκεί σκληρή κριτική στην κυβέρνηση (και ανεβάζει τους τόνους σε ότι αφορά τα ζητήματα της οικονομίας) και βλέπει ανεπάρκειες. Το ΔΗΚΟ υποστηρίζει ότι ο προϋπολογισμός δεν δίνει απαντήσεις στα διαρθρωτικά προβλήματα της οικονομίας, ενώ και τα υπόλοιπα κόμματα θεωρούν ότι οι πολίτες δεν νοιώθουν την ανάκαμψη. Πιο ανοιχτή, στην υπερψήφιση του προϋπολογισμού εμφανίζεται η ΔΗΠΑ.

Αυτή η πρώτη αντιπαράθεση για τον προϋπολογισμό δείχνει ότι η υπερψήφιση δεν θα είναι μια εύκολη υπόθεση.

Συγκράτηση κόστους

Όπως προκύπτει από το κείμενο του προϋπολογισμού, δεν αίρονται τα μέτρα συγκράτησης της απασχόλησης στο Δημόσιο και του ύψους των επιδομάτων/ αποζημιώσεων/ οικονομικών ωφελημάτων.

Προβλέπεται:

-Μη παραχώρηση γενικών αυξήσεων και προσπάθεια συγκράτησης άλλων άμεσων ή έμμεσων μισθολογικών αυξήσεων για το 2022.

-Συνέχιση της απαγόρευσης πρόσληψης εργοδοτούμενων ορισμένου χρόνου και ωρομίσθιου κυβερνητικού προσωπικού για εποχιακές ή έκτακτες ανάγκες, με εξαίρεση τις περιπτώσεις που περιλαμβάνονται στο Άρθρο 16 του περί Προϋπολογισμού Νόμου.

-Κάλυψη των μόνιμων αναγκών στελέχωσης της δημόσιας υπηρεσίας μέσω πλήρωσης κενών θέσεων, με στόχο τον περιορισμό των προσλήψεων εργοδοτούμενων ορισμένου χρόνου για το σκοπό αυτό.

-Συνέχιση της προώθησης της αξιοποίησης των διαθέσιμων εργαλείων κινητικότητας του προσωπικού, τόσο εντός όσο και μεταξύ των Υπουργείων/ Υφυπουργείων/ Ανεξάρτητων Υπηρεσιών, όσο και στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, για κάλυψη αναγκών στελέχωσης.

Οι κίνδυνοι

Οι βασικότεροι δημοσιονομικοί κίνδυνοι είναι:

-Τυχόν νέα έξαρση της πανδημίας του κορωνοϊού στην Κύπρο, ή χώρες με τις οποίες η Κύπρος διατηρεί στενές οικονομικές σχέσεις, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο ή/και η Ρωσία.

-Προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο τραπεζικός τομέας λόγω του υψηλού ακόμα ποσοστού των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

-Προκλήσεις και υπέρμετρες δαπάνες που ενδέχεται να προκύψουν από:

α) τη μη εύρυθμη λειτουργία του Γενικού Συστήματος Υγείας (ΓεΣΥ) και του Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας (ΟΚΥπΥ).

β) τη συνέχιση της αυξημένης ροής μεταναστών.

Οι δαπάνες της τριετίας

Η κυβέρνηση προβάλει ιδιαίτερα τις κοινωνικές δαπάνες, τον λεγόμενο και κοινωνικό προϋπολογισμό. Την τριετία 2022-24 προβλέπονται κοινωνικές παροχές για στήριξη ευάλωτων ομάδων, φοιτητών/ παιδιών/ ασθενών, άλλες χορηγίες,  συνολικού ύψους €4,9 δις. Ενδεικτικά:

-Σχέδιο Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος (€675 εκ.)

-Παροχή Επιδόματος Τέκνου (€345 εκ.)

-Χορηγία σε Συνταξιούχους (€273 εκ.)

-Παροχή Κοινωνικής Σύνταξης (€233,7 εκ.)

-Στεγαστικά Σχέδια (€210,5 εκ.)

-Παροχή Φοιτητικής Χορηγίας (€152,4 εκ.)

-Σχέδιο Επιχορήγησης Επιτοκίου για στεγαστικά/ επιχειρηματικά δάνεια και Σχέδια Εστία/ Οικία (€108 εκ.)

-Πρόγραμμα Κρατικών Υποτροφιών (€102,3 εκ.)

Το ίδιο διάστημα προωθούνται και έργων στους τομείς των μεταφορών,  πολιτισμού, παιδείας και υγείας, συνολικού ύψους €1,2δις.

Παραδείγματα μεγάλων έργων για την τριετία:

-Σχολικά κτίρια -ανέγερση/ βελτίωση/ αναβάθμιση (€98,7 εκ.)

-Νέος Περιμετρικός δρόμος Λευκωσίας (€70 εκ.)

-Ανέγερση νέου Κυπριακού Μουσείου (€53,7 εκ.)

-Πλατείες, Πάρκα και Εξωραϊστικά Σχέδια (€45,8 εκ.)

-Έργα Σταθεροποίησης εδάφους στην περιοχή Πισσουρίου (€31,5 εκ.)

-Νέο Κτήριο Γενικού Χημείου του Κράτους (€28,5 εκ.)

-Περιβαλλοντική Προστασία (€244,5 εκ.)

-Εξοικονόμηση Ενέργειας -ενεργειακή αναβάθμιση δημόσιων κτιρίων -προώθηση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (€98,4 εκ.)

-Δράσεις μείωσης ρύπων (€364 εκ.)

-Ερευνητικά Προγράμματα/ Μελέτες (€10,3 εκ.)

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ